Amfibieën en reptielen

 

Amfibieën en reptielen zijn prachtige kruipende wezentjes. Gewone pad komen we regelmatig tegen in onze tuin, vooral in de late avond of na een zomerse regenbui. Heb je een tuinvijver, dan kan je wellicht  Bruine- en Groene kikker aantreffen. Met een beetje geluk ook Alpensalamander, Kleine watersamalander of zelfs Vinpootsalamander. Dit zijn allemaal amfibieën.

Een Levendbarende hagedis die we soms op de heide tegenkomen is een reptiel. Adder en Ringslag zijn dat ook.

website gewone pad_8591 copy

Wat is nu het verschil tussen amfibieën en reptielen?

 

Amfibieën hebben een huid zonder schubben of haren, maar wel met klieren die de huid vochtig houden. Zij keren regelmatig terug naar het water om er hun eitjes in te leggen, waaruit larven komen die na een gedaanteverwisseling (metamorfose) veranderen in jonge dieren.

 

Reptielen daarentegen hebben een huid die bedekt is met schubben. Zij leggen hun eitjes niet in het water en kennen geen larvestadium. Dus is er ook geen metamorfose.

 

In Vlaanderen, met een druk netwerk van wegen en kleine, niet aaneengesloten natuurgebieden, biotoopverlies, aantasting en vervuiling is het voor amfibieën en reptielen moeilijk om te (over)leven. We kennen zo’n 22 soorten, waarvan de meeste in hun bestaan bedreigd zijn.

website alpenwatersalamander_7877 copy

Wat doet je lokale Natuurpunt vereniging om deze situatie te verbeteren?

In onze natuurgebieden worden verlandde vijvers en poelen heringericht met diepe en ondiepe zones en schuine wanden, zodat padden en kikkers er terug uit kunnen. Waar nodig worden nieuwe poelen aangelegd. Heideterreinen die sterk verbost zijn met vooral exotische soorten, zoals Amerikaanse vogelkers en Amerikaanse eik, worden terug open gemaakt, zodat Levendbarende hagedis, Hazelworm en, met een beetje geluk, Adder terug meer overlevingskansen krijgen. In het voorjaar, na het ontwaken uit hun winterslaap, trekken amfibieën massaal naar poelen, vijvers en beken. In die periode richten we paddenoverzetacties in, met betrokkenheid van lokale besturen en bevolking, zodat de diertjes veilig hun geboortepoelen bereiken.

 

En wat kun jij doen?

Bescherm actief door mee te helpen met de paddenoverzetacties.

Neem deel aan Natuurpunt-excursies die amfibieën en reptielen in de kijker zetten.

Meld gevaarlijke (verkeers)punten van paddenoverzet aan onze voorzitter Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. die dan passende maatregelen coördineert.

Verrijk je kennis over amfibieën en reptielen.

Meld waarnemingen van amfibieën en reptielen via www.waarnemingen.be .

Maak je kinderen aandachtig voor de natuur en de problemen van achteruitgang van biodiversiteit, waar amfibieën en reptielen uiteraard toebehoren.

website hazelworm_0398 copy

Maak je tuin amfibie-vriendelijk, door bijvoorbeeld een eigen tuinvijver aan te leggen en voldoende schuilplaatsen te voorzien voor padden en salamanders. Padden zijn echt nuttige dieren die heel wat schadelijke diertjes verorberen! Takkenhopen vormen een ideale schuilplaats voor padden en salamanders, die reeds in de late zomer een geschikte verblijfplaats zoeken om te overwinteren.

Respecteer de natuur. Vang geen amfibieën of reptielen en zet zeker geen organismen van vreemde herkomst in onze broze natuur. Amerikaanse brulkikker en Roodwangschildpad richten nu al enorme schade toe aan onze biodiversiteit!

 

website padoverzet bruine kikker_0713 copy

Nuttige links:

Hylawerkgroep NP: http://www.hylawerkgroep.be/index.php?id=75

Verspreidingskaarten INBO: http://www.inbo.be/content/page.asp?pid=FAU_AMF_start

Gids amfibieën en reptielen: http://winkel.natuurpunt.be/toon_artikel.aspx?artikel=1914

World explorer: http://www.worldexplorer.be/amfibieen_en_reptielen.htm

 

Rode lijst van amfibiën en reptielen in Vlaanderen :

 

Nederlandse naam

Soortnaam

Rode Lijst Vlaanderen

Adder

Vipera berus

Met uitsterven bedreigd

Alpenwatersalamander

Triturus alpestris

Momenteel niet bedreigd

Boomkikker

Hyla arborea

Met uitsterven bedreigd

Bruine kikker

Rana temporaria

Momenteel niet bedreigd

Geelbuikvuurpad

Bombina variegata

Uitgestorven in Vlaanderen

Gewone pad

Bufo bufo

Momenteel niet bedreigd

Gladde slang

Coronella austriaca

Kwetsbaar

Groene kikker

Rana esculenta synklepton

Momenteel niet bedreigd

Hazelworm

Anguis fragilis

Zeldzaam

Heikikker

Rana arvalis

Zeldzaam

Kamsalamander

Triturus cristatus

Zeldzaam

Kleine watersalamander

Triturus vulgaris

Momenteel niet bedreigd

Knoflookpad

Pelobates fuscus

Bedreigd

Levendbarende hagedis

Lacerta vivipara

Zeldzaam

Ringslang

Natrix natrix

Uitgestorven in Vlaanderen

Rugstreeppad

Bufo calamita

Zeldzaam

Vinpootsalamander

Triturus helveticus

Zeldzaam

Vroedmeesterpad

Alytes obstetricans

Bedreigd

Vuursalamander

Salamandra salamandra

Kwetsbaar